Myofasciaal Pijn Syndroom (MPS).

Het MPS is een verzamelnaam voor klachten aan het bewegingsapparaat die zich kenmerken door stijfheid en vaak acute of zelfs chronische spierpijn. Deze klachten worden veroorzaakt door te gespannen spieren waarin zich pijnlijke en verharde plekken vormen. Deze pijnlijke knopen worden Myofasciale Triggerpoints (MTrP's) genoemd. Als de klachten langer bestaan raken vaak meer spieren betrokken, de klachten breiden zich dan uit naar andere spieren en naar de wervelkolom.

Myofasciale Triggerpoints (MTrP's)

Het MTrP is een pijnlijke knoop in een strakke band in de spier. Deze knoop is vaak voelbaar als een kleine en pijnlijke verharding in de spier. Bij stevige druk op het MTrP wordt de drukpijn verhevigd en ontstaat een herkenbare pijn. In veel gevallen wordt de pijn op een andere plaats gevoeld dan waar het MTrP zich bevindt. Dit pijnpatroon is bij ieder individu praktisch gelijk en is vaak typerend voor MPS. Naast het MTrP is ook de strakke band vaak goed voelbaar.

Kenmerken MPS

Het MPS wordt gekenmerkt door de volgende eigenschappen:
  • lokale overgevoeligheid en een karakteristiek pijnpatroon
  • voelbare strakke band met MTrP's in de spier
  • toename van lokale en referred pijn (pijn op afstand) bij druk op het MTrP
  • verminderde beweeglijkheid door spierverkorting
  • krachtsvermindering

Oorzaken MPS

Het MPS kan op veel verschillende manieren ontstaan. Mogelijke oorzaken zijn:
  • acuut, zoals door een kneuzing of een verrekking van de spier
  • langdurig aanspannen van een spier, zoals bij een verkeerde werkhouding (bijvoorbeeld CANS of voorheen RSI) of bij overbelasting
  • beschadiging van ander weefsel, zoals bij een hernia of bij meniscusletsel
  • biomechanische factoren zoals beenlengteverschillen, gewrichtsafwijkingen of instabiliteit van bijvoorbeeld enkels of knieen
  • psychologische factoren zoals stress
  • strakke kleding of riem, dragen van een rugzak
  • ziektes

Weinig herkend en vaak onbehandeld.

Ondanks het feit dat MTrP's veel voorkomen, wordt het nog (te) weinig herkend en blijft het dus vaak onbehandeld. Een reden waarom veel diagnoses, zoals a-specifieke lage rugpijn, ischias, nek- en hoofdpijn, schouderklachten, CANS (voorheen RSI genaamd), carpaal tunnelsyndroom, hielspoor (of beter fasciitis plantaris) en tenniselleboog voortdurend problemen kunnen blijven geven.

Diagnose van MPS

Dagelijks worden fysiotherapeuten geconfronteerd met patiënten die klagen over ‘spierpijn’. De diagnostiek is niet gemakkelijk en leidt vaak tot onvoldoende onderkenning van MPS. De huidige literatuur laat (nog) geen eenduidige criteria zien. De praktijk wijst uit dat de annamnese en palpatoire vaardigheden essentieel zijn. De pijnpatronen geven een goede aanwijzing van de spieren die mogelijk betrokken zijn bij MTrP's .

Behandeling

Het MPS en MTrP's zijn via verschillende technieken te behandelen. Dry needling is een van de meest effectieve behandelmethoden als het gaat om de behandeling van MTrP's. Maar er kan ook gebruik gemaakt worden van massagetechnieken en rekoefeningen. Het is ook erg belangrijk om oorzakelijke en onderhoudende factoren van het MPS te onderkennen en indien mogelijk te behandelen. Te denken valt hierbij aan een verkeerde (werk)houding, platvoeten, instabiliteit van enkels of knieen, spierverkortingen en beenlengteverschillen.